फाईल एक्सटेंशन वरून फाईलचा प्रकार कसा ओळ्खाल ?

मित्रहो आजकाल अनेक प्रकारचे (softwares and programs ) सॉफ्टवेर्स आणि प्रोग्राम्स बाजारात आले आहेत. आणी विन्डोज़ प्रोग्राम सर्व वाचकाना सोयीस्कर जावे म्हणुन या सर्व प्रोग्राम फाईल्सना एक ओळख देण्यात आली आहे. कोणत्याही फाईल च्या नावापुढे ___.avi, ___.mp3, __.xls असे लिहिलेले असते ना , तीच असते फाईल ची ओळख. यालाच फाईल एक्सटेंशन (extention) असेही म्हणतात . तर आज आपण या सर्व फाईल एक्सटेंशन ची ओळख करून घेणार आहोत.
फाईल एक्सटेंशन हे फाइल चा प्रकार ओळखण्यासाठी वापरले जाते. फाईल च्या नावानंतर पुढे एक टिम्ब आणी तीन अक्षरं असे मिळून फाईल एक्सटेंशन तयार होते. तुमच्या संगणकावर हमखास दिसणारी काही एक्सटेंशन आता आपण पाहुया

  • _.au - हे एक्सटेंशन एका साउंड फाईल चे निर्देशक आहे. बरयाच साउंड प्लेयिंग प्रोग्राम्स वर या फाईल चालतात . साउंड प्लेयिंग प्रोग्राम्स म्हणजे अशे प्रोग्राम्स ज्यावर गाणी अथवा चित्रपट पाहता येतात.
  • .avi - हे एक्सटेंशन एका विडियो फाईल चे निर्देशक आहे. माइक्रोसॉफ्ट मीडिया प्लेयर (microsoft media player) वर या फाईल्स चालतात.
  • .bmp - माइक्रोसॉफ्टच्याच विन्डोज़ पेंट (Windows Paint) प्रोग्राम मध्ये तयार होणारया सर्व चित्रासाठी या एक्स टेंशन चा वापर केला जातो. यालाच बिटमैप (BITMAP) असेही म्हंटले जाते.
  • .dll - हे एक्स टेंशन असणार्‍या फाईल जरी नेहमी कम्पुटर वापरताना गरजेच्या नसल्या तरी महत्वाच्या असतात. Dynamic link library असे याचे पूर्ण नाव आहे. यामध्ये कंप्यूटर च्या कामासाठी लागणार्‍या काही कॉमन common फाईल्स ठेवलेल्या असतात. कधी चुकुनही .dll एक्सटेंशन असणार्‍या फाईल डिलीट delete करू नका.
  • .exe - हे एक्सटेंशन executable एक्सीक्युटेबल फाईलचे निर्देशक आहे. एक्सीक्युटेबल फाईल म्हणजे असे प्रोग्राम जे कम्पुटर वर चालवल्यावर इन्स्टॉल होतात आणी मग काम चालू करतात. या फाईल्स अतिशय सावधानतेने हाताळाव्या लागतात कारण बरेच वायरस (virus) प्रोग्राम्स .exe या प्रकारात मोडतात.
  • .gif - या एक्सटेंशन चा वापर देखिल एक प्रकारची image चित्र फाईल दाखवण्यासाठी होतो. याचे पूर्ण नाव Graphic interchange format ग्राफिक इंटरचेंज फॉर्मेट असे आहे. या फाईल्स .bmp फाईल्स पेक्षा आकाराने लहान असतात आणी त्यामुळेच इंटर नेट वर वापरल्या जाणार्या बरयाच इमेज फाईल्स .gif या एक्सटेंशन च्या असतात .
  • .jpg / .JPEG - हे देखिल एका चित्र (image इमेज ) फाईल चे एक्सटेंशन आहे. याचे पूर्ण नाव " Joint Photographers Experts Group.” (जौइंट फोटो ग्राफर्स एक्सपर्ट्स ग्रुप ) असे असून .jpg/ . jpeg या फाईल्स .bmp आणि .gif या दोन्ही प्रकारानपेक्षा खुप लहान असतो अणि म्हनुनच इन्टरनेट वर याचा जास्त वापर होतो.
  • .mp3 - हे एक्सटेंशन तुमच्या अधिक परिचयाचे असेलच. म्युझिक फाईल्स (गाणी, आवाज) चा पुर्वीचा आकार (size)कमी करून म्युझिक च्या मूळ प्रतिमध्ये (quality) बदल न करता साठविण्यासाठी .mp3 एक्सटेंशन चा वापर केला जातो..mp3 नाव "Moving Picture Experts Group-1 Audio Layer 3" याचा शोर्टफॉर्म आहे.
  • .scr - आपल्या संगणकावर असलेल्या स्क्रीन सेवर screen saver फाईल्स दर्शविण्यासाठी या एक्सटेंशन चा वापर करतात.
  • .ttf - True Type Font याचा शोर्टफॉर्म असलेले हे एक्स टेंशन वापरले जाते विविध प्रकारच्या फोंट्स (fonts) फाईलसाठी . Fonts म्हणजे संगणका मध्ये वापरल्या जाणार्‍या विविध अक्षररचना.
  • .txt - विन्डोज़ मधील नोटपॅड या ऍप्लिकेशन मध्ये बनलेल्या सर्व फाईल्सना .txt हे एक्सटेंशन असते. नोटपॅड हे माइक्रोसॉफ्ट वर्ड चे एक सोपे रूप आहे. मुख्यतः सॉफ्टवेर प्रोग्रामर्स या फाईल्सचा वापर करतात.
  • .wav - विन्डोज़ मीडिया प्लेयर किंवा विन्डोज़ साउंड रेकोर्डर या आप्लिकेशन्स मध्ये वापरल्या जाणार्‍या म्युझिक फाईल्स साथी हे एक्सटेंशन वापरले जाते. परन्तु .mp3 पेक्षा .wav या फाईल्स अधिक जड़ असतात.
  • .zip - विन्डोज़ आर्चीव विनझिप ( Windows archieve WINZIP) प्रोग्राम चे हे एक्सटेंशन आहे. बर्याच फाईल्स एकत्र पाठविण्यासाठी त्यांची साईझ कमी करून .zip फाईल्स चा वापर केला जातो.

Comments are closed.

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...